ಇತ್ತೀಚಿನ ಲೇಖನಗಳು

ಕೊಳಲು ಲಕ್ಷ್ಮಿಕಾಂತ ಇಟ್ನಾಳ್ ಯಾರಿದ್ದೀರಿ, ತೆರೆದ ಮನೆಯಲ್ಲಿ? ನಾವಿದ್ದೇವೆ, ನಾವು,.... ನಾವೆಂದರೆ? ನಾನು ಇವಳು ಮತ್ತೆ ಮಗಳು ಮೂರೇ ಜನಾನಾ? ಇಲ್ಲ ಇಲ್ಲ, ಪುಟ್ಟ ಖುಷಿ, ವಯಸ್ಸಾದ ಬುದ್ಧಿಯೂ ಇದೆ, ಈ ಖುಷಿಯಂತೂ ಓಡಾಡಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ ನಮ್ಮ ಮುಖಗಳಲ್ಲಿ , ಮನಗಳಲ್ಲಿ ತಂಗಾಳಿಯಂತೆ...ಮುದವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಒಂದೇ ಕಡೆಗಿರುವುದಿಲ್ಲ...

ಜಿ ಪಿ ಬಸವರಾಜು ಸರಿಯಾಗಿ ಒಂದು ಶತಮಾನದ ಹಿಂದೆ ಟಿ.ಎಸ್. ಎಲಿಯಟ್ ಬರೆದ 'ದಿ ಲೌ ಸಾಂಗ್ ಆಫ್ ಜೆ.ಆಲ್ಫ್ರೆಡ್ ಪ್ರುಫ್ರಾಕ್' ಪದ್ಯ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಪೂರ್ವ ಘಟನೆಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಈ ಪದ್ಯದ ಶತಮಾನೋತ್ಸವವನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಾವ್ಯ ಪ್ರೇಮಿಗಳು ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ಆಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಎಲಿಯಟ್ನ ಪ್ರತಿಭೆ, ಈ ಪದ್ಯದ...

ಮರ್ಜಿಗಳ ನಡುವೆ - ಚೈತ್ರಿಕಾ ಶ್ರೀಧರ್ ಹೆಗಡೆ   ಗೊತ್ತೆ ಅವನಿಗೆ? ಪುಸ್ತಕಗಳ ಗಿರವಿ ಇಟ್ಟು ಕವಡೆ ತಂದಿದ್ದು? ಕೂಡಿ ಪಗಡೆ ಆಡಿದ್ದು? ಪಟ್ಟ ಕಟ್ಟಿ ಬೀಗಿದ್ದು?   ಮೆಟ್ಟುವ ದಾಟುವ ಕುಂಟೆಬಿಲ್ಲೆ ಗೆರೆಗಳ ಬರೆದು ಜಗಳವಾದರೆ ತೀರ್ಪಿಗೆ ಅಪ್ಪನ್ನ ಕರೆದು, ಕಡೆಗೂ ನೆನಪುಗಳ ಖಾಲಿ ಮಾಡಿಸಿ ಮನೆಗಳ ಮಾರಿದ್ದು?  ...

ಡಾ ಎಸ್ ಬಿ ಜೋಗುರ ಬದುಕನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುವ, ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಬಾಳಿನ ಸಾರ್ಥಕತೆ ಮತ್ತು ನಿರರ್ಥಕತೆಗಳು ಕೂಡಾ ನಿರ್ಣಯವಾಗುತ್ತವೆ. ನಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪರಿಸರ ತಂದೊಡ್ಡುವ ಅನೇಕ ಬಗೆಯ ಧಾವಂತಗಳ ನಡುವೆಯೂ ನಾವು ನೆಮ್ಮದಿಯಿಂದ ಬದುಕಿ ಉಳಿಯಬೇಕು ಎಂತಾದರೆ ಭೌತಿಕತೆಯ ಮೋಹವನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬೇಕು....

ಬದುಕುವ ಯೋಗ ನಾ ದಿವಾಕರ ಆರು ತಿಂಗಳ ಅವಿರತ ಶ್ರಮ ವಿಫಲವಾಗಿ ಎರಡು ಗುಂಟೆ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ತಾನು ನೆಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಬೆಳೆ ವಿಫಲವಾದಾಗ ತಿಮ್ಮಪ್ಪನಿಗೆ ಭೂಮಿಯೇ ಕುಸಿದಂತಾಗಿತ್ತು. ನಾಳಿನ ಚಿಂತೆ ಇರಲಿ ಒಪ್ಪೊತ್ತಿನ ಊಟಕ್ಕೇ ಸಂಚಕಾರ ಬಂದಿತ್ತು. ಸಾವು ಬದುಕಿನ ಹೋರಾಟದ ಛಾಯೆ ಅವರಿಸಿತ್ತು. ಒಂದು ಮುಂಜಾನೆ ಇಡೀ ಗ್ರಾಮವೇ ತಳಿರು...

ಕಟ್ಟುವುದು ಎಂದರೆ ಸುಲಭದ ಮಾತಲ್ಲ. ರಸ ಫಲವಾಗಲು ತೆನೆ ಕಟ್ಟಬೇಕು. ಪ್ರಕೃತಿಗೆ ಕಟ್ಟುವ ಮತ್ತು ಕೈ ಹಿಡಿದು ನಡೆಸುವ ಶಕ್ತಿ ಯಾವ ಕಾಲಕ್ಕೂ ಇದ್ದೇ ಇರುತ್ತದೆ, ಈ ಭೂಮಿಗೆ ಇರುವುದು ಬಹಳದೊಡ್ಡ ಧಾರಣ ಶಕ್ತಿ. ಪ್ರಕೃತಿಯ ಭಾಗವೇ ಆದ ಜೀವ ರಾಶಿಗಳಿಗೂ ಕಟ್ಟುವ ಅಥವಾ ಕಟ್ಟಿದ್ದರಲ್ಲಿ ಇರಬಲ್ಲ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳು ಇದ್ದೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಹೇಗೆಂದರೆ...

ಅನುವಾದಗಳು ನಾವು ಕಾಣದ ಇನ್ನೊಂದು ಲೋಕಕ್ಕೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತದೆ. ಇನ್ನೊಂದು ಭಾಷೆಯೊಡನೆ, ಸಮಾಜದೊಡನೆ, ಬದುಕಿನೊಡನೆ ಸಂವಹನವನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಬೇರೆ ಭಾಷೆಯಿಂದ ಅನುವಾದಗೊಂಡ ಕೃತಿಗಳು ನಮ್ಮ ಅರಿವನ್ನು ಹಿಗ್ಗಿಸುವಂತೆಯೇ, ನಮ್ಮ ಭಾಷೆ, ನಮ್ಮ ಬದುಕು ಇನ್ನೊಂದು ಭಾಷೆಗೆ ಅನುವಾದಗೊಂಡಾಗ ಜಗತ್ತಿನ ಕಿಟಕಿಯನ್ನು ಆ...

ಆಕಾಶ್   ಪ್ರಿಯ ಸಹೃದಯರೆ, ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನಾನು ಸಚಿತ್ರವಾಗಿ ಓದಿ ಆಸ್ವಾದಿಸಿದ ಈ ಪುಸ್ತಕದ ಬಗ್ಗೆ ನಿಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳೋಣವೆಂದು ಈ ಲೇಖನ. ಒಂದು ಚಿತ್ರ ಸಾವಿರ ಪದಗಳಿಗೆ ಸಮ ಎಂಬುದು ಕ್ಲೀಷೆಯ ಮಾತಾಗಿರಬಹುದು. ಆದರೂ ಒಬ್ಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕಲಾಕಾರನ ಸೃಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಿತ್ರ ಅಥವಾ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ನಿಜಕ್ಕೂ ಸಾವಿರ ಪದಗಳಲ್ಲಿ...

ರಶ್ಮಿ ತೆಂಡೂಲ್ಕರ್ ಆಗಸದಲ್ಲಿ ದಿಶೆ ತಪ್ಪಿದ ಒಂಟಿ ಬೆಳ್ಳಕ್ಕಿಯ ಕೂಗು ನೀರಿನಿಂದ ದಡಕ್ಕೆ ಜಿಗಿದ ಮೀನಿನ ಚಡಪಡಿಕೆಯ ಸದ್ದು ಮೌನವನು ಸೀಳಲು ಹಾತೊರೆದಿದೆ   ಕಣ್ಣ ಹನಿ ಕೆನ್ನೆಗೆ ಜಾರುವ ಮುನ್ನವೇ ಆವಿಯಾಗಿ ಬೀಸುವ ಶುಷ್ಕ ಗಾಳಿಯಲಿ ಸುಟ್ಟ ಹೃದಯದ ಘಾಟು   ಮೇಲೇರಿಗೇರಲು ಸಿದ್ಧ ಭೂತವೂ, ಭವಿಷ್ಯವೂ ಬಯಲು ಕೋಲವೋ ಒತ್ತೆ...

  ಸ್ಮಿತಾ ಅಮೃತರಾಜ್ ಪುಟ್ಟು ಪುಟ್ಟ ಮಕ್ಕಳೆಲ್ಲರೂ ಅಪ್ಪ-ಅಮ್ಮನನ್ನು,ಹಿರಿಯರನ್ನು,ತನ್ನ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನವರನ್ನು ಅನುಕರಿಸುವುದು ಸಹಜ.ಅದರಲ್ಲೂ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಪುಟ್ಟ ಗೌರಿಗಳಂತೆ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರಂತೂ ಮುಗಿಯಿತು.ಅಮ್ಮನಂತೆ ವೇಷ ಭೂಷಣ ಧರಿಸುವುದೇನು? ಸೀರೆ ರವಿಕೆ ತೊಡುವುದು,ಅವಳ ಹಾವ -ಭಾವಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ಚಾಚು ತಪ್ಪದೇ...

ಸಂಗಂ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಅಕಮ್ ಕವಿತೆಗಳು ಆರ್ ವಿಜಯರಾಘವನ್ ಪ್ರಾಚೀನ ತಮಿಳು ಸಂಗಂ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಅಕಮ್ ಮತ್ತು ಪುರಮ್ ಎಂದು ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಕಮ್ ಪ್ರೇಮ ಕಾವ್ಯ. ಪುರಂ ಕಾವ್ಯದ ಅಡಿ ಉಳಿದೆಲ್ಲವೂ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಮೂರು ಅಕಮ್ ಕವಿತೆಗಳನ್ನು ಕೊಡಲಾಗಿದೆ. ಕೊಟ್ಟ ಭಾಷೆ ಅವನು ನಿನ್ನ ಹರಿವ ಕುರುಳ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ನೇವರಿಸಿದ, ನುಡಿದ...

ಸ್ವರ್ಣ ಎನ್ ಪಿ ಊರಿಗೆ ಬಂದ ನೆಂಟರನ್ನು ತಮ್ಮೂರಿನ ಥಿಯೇಟರುಗಳಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ದು ಸಿನೆಮಾ ತೋರಿಸುವುದು ಕೆಲ ದಶಕಗಳ ಮುಂಚಿನವರೆಗೂ ಅರಿಶಿನ ಕುಂಕುಮ ಕೊಡುವ ರಿವಾಜಿನಷ್ಟೇ ಪ್ರಮುಖ ಪಧ್ಧತಿಯಾಗಿತ್ತು . ಫಸ್ಟ್ ಶೋ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ಸಂಜೆಯ ಶೋಗೆ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಬೇಗ ಊಟ ಮುಗಿಸಿ , ಮುಸುರೆ ತೊಳೆದು , ಚಿಲ್ಟಾರಿಗಳಿಗೆಂದು...

ಲಕ್ಷ್ಮಿಕಾಂತ ಇಟ್ನಾಳ್ ’ಅವಧಿ’ಗಾಗಿ ಬರೆದ ಪ್ರವಾಸ ಲೇಖನ ’ರಾಜಾಸ್ಥಾನವೆಂಬ ಸ್ವರ್ಗದ ತುಣುಕು’ ದ ಕೊನೆಯ ಕಂತು ಇಲ್ಲಿದೆ *** ಪುಷ್ಕರದ ಬ್ರಹ್ಮ ಮಂದಿರದಲ್ಲಿ ಹಜರತ್ ಖ್ವಾಜಾ ಮೊಯಿನುದ್ದೀನರ ಶಿಷ್ಯನಾದ ಕುತ್ಬುದ್ದೀನ್ ಬಕ್ತಿಯಾರ್ಕಾಕಿ ಒಮ್ಮೆ 1235 ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ದಿನ ಸಮಾ (ಕವ್ವಾಲಿಯ ಮೊದಲಿನ ಹೆಸರು) ಮೆಹಫಿಲ್ದಲ್ಲಿ ಶೇಖ್...

ಕಳಚಿಡುವುದಕ್ಕೆ ವೇಷವಲ್ಲ ವಾಸುದೇವ ನಾಡಿಗ್ ಹಾಗೇ ಸುಮ್ಮನೆ ಪ್ರತಿ ಅಂಕಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ನೇಪಥ್ಯಕೆ ತೆರಳಿ ಮುಖ ಬದಲಾಯಿಸಿ ಗೆರೆಗಳನ್ನು ಅಳಿಸಿ ಸರಿಪಡಿಸಿ ನೆರಿಗೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮರಳಿ ಉರುಹೊಡೆದ ಮಾತುಗಳನೆಲ್ಲಾ ಬುಳಕ್ಕನೆ ವಾಂತಿಮಾಡಿಕೊಂಡಂತಲ್ಲ ಬದುಕು. ಯಾರೋ ಬರೆದಿಟ್ಟ ಕತೆಗೆ ಕಡೆದಿಟ್ಟ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ತುಂಬಿ ಮಾತುಗಳ ಇರುಕಿ ಭಾವಗಳ...

- ಸುಮನ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಬದುಕಿನಿಂದ ಬಹಿಷ್ಕೃತರಾಗಿ ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಶಿಕ್ಷೆ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾ, ನಿರಂತರ ಕೀಳರಿಮೆಯಿಂದ ಬದುಕು ದೂಡುತ್ತಿರುವ ಕೈದಿಗಳಿಗೆ ಬದುಕು ಕಟ್ಟಿಕೊಡಬೇಕು. ನಾವಿನ್ನು ಒಂಟಿ, ನಮ್ಮ ಬದುಕು ಮೂರಾಬಟ್ಟೆಯಾಯಿತು ಎಂದು ಭಾವಿಸುವವರಿಗೆ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿಯೇ ಬದುಕಬೇಕು ಎನ್ನುವ ಮಂತ್ರ ಹೇಳಿಕೊಡಬೇಕು. ಬತ್ತಿದ ಬದುಕಿನೊರತೆಯಲ್ಲಿ...