-ರಾಘವೇಂದ್ರ ಬೆಟ್ಟಕೊಪ್ಪ

ಐದು ದಶಕಗಳ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸೇವೆಯ ಕಲಾ ಯಾನಕ್ಕೆ 19ಕ್ಕೆ ಶಿರಸಿಯಲ್ಲಿ ಗೌರವ

ಸಂಗೀತವನ್ನು ಕೇಳಿಸುವುದು ಸುಲಭ. ಆದರೆ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಕೇಳುವ ಕಿವಿ, ಅದನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುವ ಮನಸ್ಸು, ಆಸ್ವಾದಿಸುವ ಹೃದಯವನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದು ಅಷ್ಟು ಸುಲಭವಲ್ಲ. ಐದು ದಶಕಗಳ ಹಿಂದೆ ಸಣ್ಣದೊಂದು ಕನಸಾಗಿ ಆರಂಭವಾದ ಸಪ್ತಕದ ಪಯಣ ಇಂದು ಸಹೃದಯಿ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ದೊಡ್ಡ ಬಳಗವನ್ನು ಕಟ್ಟಿದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಯಾನವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿರುವುದು ಅದರ ಸಾರ್ಥಕತೆ.

ದೊಡ್ಡ ನಗರಗಳ ಸಂಗೀತ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೊಳಗುವ ನಾದವು ಸಣ್ಣ ಊರುಗಳಿಗೂ ತಲುಪಬೇಕು. ಗುಣಮಟ್ಟದ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಕೇಳುವ ಅವಕಾಶ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ದೊರೆಯಬೇಕು. ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ವೇದಿಕೆ ಸಿಗಬೇಕು. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಕಲೆಯ ಕುರಿತಾದ ಆಸಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಂವೇದನೆ ಬೆಳೆಯಬೇಕು—ಈ ಆಶಯಗಳೇ ಸಪ್ತಕದ ಪಯಣಕ್ಕೆ ದಿಕ್ಕಾದವು. ಅದರ ಹಿಂದೆ ನಿಂತ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಸಾಧಕರು ಸಪ್ತಕ ಬೆಂಗಳೂರು ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಜಿ.ಎಸ್‌. ಹೆಗಡೆ ಹಾಗೂ ಗೀತಾ ಹೆಗಡೆ ದಂಪತಿ.

ಐದು ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ನಾದ ಸರಸ್ವತಿಯ ಸೇವೆಯನ್ನು ಒಂದು ದೀಕ್ಷೆಯಂತೆ ಸ್ವೀಕರಿಸಿರುವ ಜಿ.ಎಸ್‌. ಹೆಗಡೆ ಅವರಿಗೆ ಸಂಗೀತವೆಂದರೆ ಕೇವಲ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಲ್ಲ; ಅದು ಒಂದು ಸಂಸ್ಕಾರ. ಒಂದು ಕಛೇರಿ ಮುಗಿದು ಚಪ್ಪಾಳೆ ನಿಂತ ಬಳಿಕವೂ ಅದರ ನಾದ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಬೇಕು ಎಂಬುದು ಅವರ ಆಶಯ. ಆ ಆಶಯವೇ ಸಪ್ತಕದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯಲ್ಲೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು.

ದೊಡ್ಡ ನಗರಗಳ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಮಾಡಿದ ಕಲಾವಿದರು ಶಿರಸಿ, ಹೊನ್ನಾವರ, ಕುಮಟಾದಂತಹ ಪಟ್ಟಣಗಳಿಗೆ ಬಂದು ಹಾಡಿದಾಗ, ಅದು ಕೇವಲ ಸಂಗೀತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಸಣ್ಣ ಊರಿನ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಗೂ ದೊಡ್ಡ ಕಲೆಯ ಅನುಭವ ದೊರೆಯಬೇಕು ಎಂಬ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಮಾನತೆಯ ಆಶಯದ ಸಾಕಾರವಾಗಿತ್ತು.

ಸಂಗೀತವನ್ನು ನಗರಗಳ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸದೆ, ಅದು ತಲುಪದ ಕಡೆಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ ಹಂಬಲ ಸಪ್ತಕದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಜೀವಾಳವಾಗಿತ್ತು. ಜಿ.ಎಸ್‌. ಹೆಗಡೆ ಅವರ ತವರು ಜಿಲ್ಲೆ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡಕ್ಕಷ್ಟೇ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ, ದೇಶದ ವಿವಿಧ ನಗರ–ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲೂ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತೀಯ ಸಂಗೀತ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ವಿಶಾಲ ಪ್ರೇಕ್ಷಕ ವಲಯಕ್ಕೆ ಪರಿಚಯಿಸುವ ಕಾರ್ಯವೂ ಅವರ ಬದುಕಿನ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಭಾಗವಾಯಿತು.

ಈ ಪಯಣದಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ಗೌರವದ ವೇದಿಕೆ ದೊರೆತರೆ, ಯುವ ಮತ್ತು ಉದಯೋನ್ಮುಖ ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಪ್ರತಿಭೆ ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸಲು ಅವಕಾಶ ದೊರೆಯಿತು. ಕಲಾವಿದನಿಗೆ ವೇದಿಕೆ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಸ್ಥಳವಲ್ಲ; ಅದು ಆತನ ಪ್ರತಿಭೆಗೆ ಸಮಾಜ ನೀಡುವ ಮಾನ್ಯತೆ. ಅಂತಹ ಮಾನ್ಯತೆಯ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಸಪ್ತಕ ಅನೇಕ ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ಒದಗಿಸಿದೆ.

ಆದರೆ ಸಪ್ತಕದ ಕಲಾ ಯಾನ ಸಂಗೀತದಲ್ಲೇ ನಿಂತಿಲ್ಲ. ನಾಟಕ, ಯಕ್ಷಗಾನ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರಗಳಿಗೂ ಬೆಂಬಲ, ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡುತ್ತಾ ಬಂದಿರುವುದು ಅದರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯ ವಿಸ್ತಾರವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರಗಳು ಬೇರೆಬೇರೆ ಇರಬಹುದು; ಅವುಗಳೊಳಗಿನ ಸೃಜನಶೀಲ ಚೇತನ ಒಂದೇ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸಪ್ತಕದ ಹೆಜ್ಜೆಗಳು ಸಾಗಿವೆ.

ಕಳೆದ ಐದು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಶಿರಸಿಯಲ್ಲಿ 25ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಹಾಗೂ ದೇಶದ ವಿವಿಧ ನಗರ–ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾರೆ ಸಾವಿರದ ಸನಿಹ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿರುವುದು ಈ ಕಲಾ ಯಾನದ ವಿಸ್ತಾರಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ. ಅದರಲ್ಲೂ ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಉಚಿತ ಪ್ರವೇಶದೊಂದಿಗೆ ನಡೆದಿರುವುದು ಕಲೆಯನ್ನು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಬಳಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ ಸಪ್ತಕದ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಹೀಗೆ ವೇದಿಕೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತಾ, ಕಲಾವಿದರನ್ನು ಕರೆತರುತ್ತಾ, ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತಾ, ಸಂಗೀತದ ಸೊಬಗನ್ನು ಹಂಚುತ್ತಾ ಸಾಗಿದ ಸಪ್ತಕ ಇಂದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಂಸ್ಥೆಯ ಹೆಸರಾಗಿ ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ಅದು ಕಲಾವಿದ ಮತ್ತು ಕಲಾರಸಿಕರ ನಡುವಿನ ಸೇತುವೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆದಿರುವ ಒಂದು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಳವಳಿ. ಇಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿನ ಇವರ ಮನೆಯ ಮಹಡಿಯಲ್ಲೂ ಸಂಗೀತ ಕಲಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

ಜಿ.ಎಸ್‌. ಹೆಗಡೆ ಅವರ 75ನೇ ವರ್ಷದ ಸಂಭ್ರಮದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸೆ.19ರಂದು ನಗರದ ರಂಗಧಾಮದಲ್ಲಿ ಜಿ.ಎಸ್‌. ಹೆಗಡೆ ಹಾಗೂ ಗೀತಾ ಹೆಗಡೆ ದಂಪತಿಗೆ ಸನ್ಮಾನ ಹಾಗೂ ಸಂಗೀತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಂಜೆ 5 ಗಂಟೆಗೆ ನಡೆಯುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತ ವಿದ್ವಾಂಸರಾದ ಎಸ್‌. ಶಂಭು ಭಟ್ಟ ಕತಡೋಕಾ ಅವರು ದಂಪತಿಯನ್ನು ಸನ್ಮಾನಿಸಲಿದ್ದಾರೆ.

ಸನ್ಮಾನದ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುವ ಸಂಗೀತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವೂ ವಿಶೇಷ. ಮುಂಬೈನ ಸ್ವಪ್ನಿಲ್ ಭಿಸೆ ಅವರ ತಬಲಾ ಸೋಲೋಗೆ ಅಜಯ್ ಹೆಗಡೆ ವರ್ಗಾಸರ ಅವರ ಲೆಹರಾ ಸಾಥ್ ನೀಡಲಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂಬೈನ ಧನಂಜಯ ಹೆಗಡೆ ಅವರ ಗಾಯನವೂ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಮತ್ತೊಂದು ಆಕರ್ಷಣೆ. ಗಾಯನಕ್ಕೆ ಭರತ ಹೆಗಡೆ ಹೆಬ್ಬಲಸು ಹಾರ್ಮೋನಿಯಂನಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಸ್ವಪ್ನಿಲ್ ಭಿಸೆ ತಬಲಾದಲ್ಲಿ ಸಾಥ್ ನೀಡಲಿದ್ದಾರೆ.

ಐದು ದಶಕಗಳ ಹಿಂದೆ ಬಿತ್ತಿದ ಸಂಗೀತದ ಬೀಜ ಇಂದು ಅನೇಕ ಮನಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊಳಕೆಯೊಡೆದಿದೆ. ಅನೇಕ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಅರಳಿದೆ. ಅನೇಕ ಕಲಾವಿದರ ಪಯಣಕ್ಕೆ ದಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಕಲೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ನೋಡುವ–ಕೇಳುವವರಲ್ಲ, ಅದನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಸಹೃದಯಿ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ.

ಒಬ್ಬ ಕಲಾವಿದನಿಗೆ ಚಪ್ಪಾಳೆ ಸಿಗುವುದು ಒಂದು ಕ್ಷಣದ ಸಂತೋಷ. ಆದರೆ ಒಂದು ಸಮಾಜವೇ ಕಲೆಯತ್ತ ಮುಖ ಮಾಡುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು—ಅದು ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಸಾಧನೆ. ಸಪ್ತಕದ ಐದು ದಶಕಗಳ ಪಯಣದ ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥವೂ ಬಹುಶಃ ಇಲ್ಲಿಯೇ ಇದೆ.

ಜಿ.ಎಸ್‌. ಹೆಗಡೆ ಹಾಗೂ ಗೀತಾ ಹೆಗಡೆ ದಂಪತಿಯ ಈ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸೇವೆಗೆ ಶಿರಸಿಯಲ್ಲಿ ವೈಶಾಲಿ ವಿ.ಪಿ. ಹೆಗಡೆ ಅವರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಡಾ. ಶಿವರಾಮ ಕೆ.ವಿ. ಅವರ ಗೌರವಾಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಗೌರವ, ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಸನ್ಮಾನ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಕಲೆ, ಕಲಾವಿದ ಮತ್ತು ಸಹೃದಯ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ನಡುವೆ ಐದು ದಶಕಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಬಂದಿರುವ ಒಂದು ಅಪೂರ್ವ ಕಲಾ ಯಾನಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಗೌರವ.