-ಡಾ.ರೇಣುಕಾಪ್ರಸಾದ್ ಕೆ. ಎಸ್

ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರೀತಿಯ ಮೂಲಕ ಸೃಜನಶೀಲತೆ, ವಿಚಾರಶೀಲತೆ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ

ಇಂದಿನ ಮಕ್ಕಳ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್‌ಗಳಿವೆ; ಕಣ್ಣುಗಳ ಮುಂದೆ ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ದೃಶ್ಯಗಳಿವೆ. ಆದರೆ ಅವರ ಕಲ್ಪನೆಗೆ ರೆಕ್ಕೆ ನೀಡುವ, ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಮತ್ತು ಬದುಕನ್ನು ವಿಶಾಲವಾಗಿ ಪರಿಚಯಿಸುವ ಪುಸ್ತಕಗಳೊಂದಿಗಿನ ಒಡನಾಟಕ್ಕೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಅವಕಾಶ ದೊರೆಯುತ್ತಿದೆಯೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಡಬೇಕಿದೆ. ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಓದಿನ ಅಭ್ಯಾಸ ಕಲಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಓದಿನ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರೀತಿ ಬೆಳೆಸುವುದು ಮುಖ್ಯ. ಈ ಮಹತ್ವದ ಆಶಯವನ್ನು ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ತರುತ್ತಿರುವ ಮಂಡ್ಯದ ಪರಿಚಯ ಪ್ರಕಾಶನದ ‘ಸಂಡೇ ಲೈಬ್ರರಿ’ ಒಂದು ಸೃಜನಶೀಲ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ.

ಮಂಡ್ಯದ ಶಿವನಂಜಪ್ಪ ಪಾರ್ಕ್‌ನ ದೇವರಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳ ಮೂರನೇ ಭಾನುವಾರ ನಡೆಯುವ ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪುಸ್ತಕಗಳ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಪರಿಚಯಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಕಲೆ, ರಂಗಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಯುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತಿದೆ. ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಓದುವುದಕ್ಕೆ ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ಕಟ್ಟಡವೇ ಬೇಕೆಂಬ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಮೀರಿ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ತಮಗಿಷ್ಟವಾದ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಓದುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ನೀಡುತ್ತಿರುವುದು ಈ ಪ್ರಯತ್ನದ ವಿಶೇಷತೆ.

ಓದು ಒತ್ತಡವಲ್ಲ, ಸಂತೋಷದ ಅನುಭವ

ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳ ಓದು ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕ, ಪರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ಅಂಕಗಳ ಸುತ್ತಲೇ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಡುವೆ ಪಠ್ಯೇತರ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಓದುವ ಆಸಕ್ತಿ ಬೆಳೆಸಲು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಕಥೆ, ಕಾದಂಬರಿ, ವಿಜ್ಞಾನ, ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ, ಜನಪದ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯದ ವಿವಿಧ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದಾಗ ಮಕ್ಕಳ ಜ್ಞಾನಲೋಕ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ. ತಮ್ಮ ಆಸಕ್ತಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಓದುವ ಅವಕಾಶ ದೊರೆತಾಗ, ಓದು ಶಿಕ್ಷಕರ ಸೂಚನೆಯಿಂದ ನಡೆಯುವ ಚಟುವಟಿಕೆಯಾಗದೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆಸಕ್ತಿಯ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಂಡೇ ಲೈಬ್ರರಿಯಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಓದುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ತಾವು ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಂಡ ಕಥೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಾರಾಂಶವನ್ನು ತಮ್ಮದೇ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಈ ಸರಳ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಹಿಂದೆ ಭಾಷಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ಗ್ರಹಿಕೆ, ನೆನಪಿನ ಶಕ್ತಿ, ಆಲೋಚನಾ ಕ್ರಮ ಮತ್ತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಕೌಶಲಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಪೂರಕವಾದ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳಿವೆ. ಓದಿದ ವಿಷಯವನ್ನು ಮತ್ತೊಬ್ಬರಿಗೆ ವಿವರಿಸುವಾಗ ಮಕ್ಕಳು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಅನುಭವದೊಂದಿಗೆ ಬೆಸೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಕಲಿಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ.

ಪುಸ್ತಕದಾಚೆಗೂ ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಅನುಭವದ ಜಗತ್ತು

ಸಂಡೇ ಲೈಬ್ರರಿಯ ಮಹತ್ವ ಪುಸ್ತಕ ಓದಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ಕಥೆ ಹೇಳುವುದು, ನಾಟಕ ಓದುವುದು, ರಂಗಗೀತೆಗಳನ್ನು ಕಲಿಯುವುದು, ಚಿತ್ರಕಲೆ, ವಚನಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಸೃಜನಶೀಲ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೂ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞರು, ಸಾಹಿತಿಗಳು, ಕಲಾವಿದರು ಹಾಗೂ ರಂಗಕರ್ಮಿಗಳು ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಯುವ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ಅನುಭವ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಕಥೆಯನ್ನು ಓದುವುದು ಒಂದು ಅನುಭವವಾದರೆ, ಅದರ ಪಾತ್ರವಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸುವುದು ಮತ್ತೊಂದು ಅನುಭವ. ನಾಟಕದ ಸಂಭಾಷಣೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಭಾಷಾ ಕೌಶಲವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದರೆ, ಅವುಗಳನ್ನು ಅಭಿನಯಿಸುವುದು ಭಾವಾಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಹಾಡುಗಳು ಭಾಷೆಯ ಲಯವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತವೆ; ಚಿತ್ರಕಲೆ ಕಲ್ಪನೆಗೆ ದೃಶ್ಯರೂಪ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿರುವ ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರತಿಭೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತವೆ.

ಮಕ್ಕಳು ಕೇವಲ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವವರಾಗಿರದೆ, ತಾವೇ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುವ, ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುವ, ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಮೂಲಕತಮ್ಮ ಅನುಭವ ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತಾಗಬೇಕು. ಸಂಡೇ ಲೈಬ್ರರಿಯಂತಹ ವೇದಿಕೆಗಳು ಈ ಬಗೆಯ ಸ್ವತಂತ್ರ ಕಲಿಕೆಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿವೆ.

ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗ: ಪುಸ್ತಕಗಳ ಪ್ರಸ್ತುತತೆ

ಮೊಬೈಲ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸುವುದರಿಂದ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಓದಿನ ಆಸಕ್ತಿ ಬೆಳೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಅವುಗಳ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲನ ಸಾಧಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಪುಸ್ತಕಗಳಿಗೂ ಸಮರ್ಪಕ ಸಮಯ ಮೀಸಲಿಡುವ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಬೆಳೆಸುವುದು ಮುಖ್ಯ. ತ್ವರಿತ ಮನರಂಜನೆಯ ನಡುವೆ ಪುಸ್ತಕ ಓದುವುದು ತಾಳ್ಮೆ, ಏಕಾಗ್ರತೆ ಮತ್ತು ಆಳವಾದ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.

ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಹೊಸ ಜಗತ್ತನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತವೆ. ತಮ್ಮ ಸುತ್ತಲಿನ ಪರಿಸರದಿಂದ ದೂರದ ದೇಶಗಳವರೆಗೆ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಬದುಕಿನಿಂದ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅನ್ವೇಷಣೆಗಳವರೆಗೆ ಹಲವು ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಓದಿನ ಮೂಲಕ ಪಡೆಯಬಹುದು. ವಿಭಿನ್ನ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಬದುಕು ಮತ್ತು ಸಂಘರ್ಷಗಳನ್ನು ಅರಿಯುವ ಮೂಲಕ ಸಹಾನುಭೂತಿ, ಸಹಿಷ್ಣುತೆ ಹಾಗೂ ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳೂ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಓದು ಜ್ಞಾನ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ವಿಧಾನ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ; ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೂ ಹೌದು.

ಪೋಷಕರ ಸಹಭಾಗಿತ್ವವೇ ಬಲ

ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಓದುವ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಬೆಳೆಸುವಲ್ಲಿ ಪೋಷಕರ ಪಾತ್ರ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದು. ಮಕ್ಕಳು ಹಿರಿಯರ ಮಾತುಗಳಿಗಿಂತ ಅವರ ನಡವಳಿಕೆಯಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಕಲಿಯುತ್ತಾರೆ. ಪೋಷಕರು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಓದುವುದು, ಓದಿದ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಆಯ್ಕೆಗೆ ಗೌರವ ನೀಡುವುದು ಮನೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಓದಿನ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತದೆ.

ಸಂಡೇ ಲೈಬ್ರರಿಯಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು ಪೋಷಕರೊಂದಿಗೆ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಓದುತ್ತಿರುವುದು ಗಮನಾರ್ಹ ಸಂಗತಿ. ಇಲ್ಲಿ ಪೋಷಕರು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಓದಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುವವರಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅವರೊಂದಿಗೆ ಕಲಿಯುವ ಸಹಯಾತ್ರಿಗಳೂ ಆಗುತ್ತಾರೆ. ಮಕ್ಕಳು ಓದಿದ ಕಥೆಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಾಗ ಸಂವಾದಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ಸಿಗುತ್ತದೆ; ಪುಸ್ತಕಗಳು ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರ ನಡುವೆ ಹೊಸ ಚರ್ಚೆಗಳಿಗೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತವೆ.

ಇಂತಹ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವ ಅಥವಾ ಮನೆಯಲ್ಲೊಂದು ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಸೌಲಭ್ಯವಿಲ್ಲದ ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಓದಿನ ಅನುಭವವನ್ನು ಒದಗಿಸಬಲ್ಲವು. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಉಚಿತ ಓದು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಲುಪಿಸುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿವೆ.

ಅನುಕರಣೀಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮಾದರಿ

ಪರಿಚಯ ಪ್ರಕಾಶನದ ಈ ಪ್ರಯತ್ನವು ಇತರ ಊರುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸಬಹುದಾದ ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ. ಶಾಲೆಗಳು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಗ್ರಂಥಾಲಯಗಳು, ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳು ಕೈಜೋಡಿಸಿದರೆ ಇಂತಹ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಬಹುದು. ಮಕ್ಕಳ ವಯಸ್ಸು ಮತ್ತು ಆಸಕ್ತಿಗೆ ತಕ್ಕ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಆಯ್ಕೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ಜನಪದ ಕಥೆಗಳ ಪರಿಚಯ, ವಿಜ್ಞಾನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಮಕ್ಕಳ ಬರವಣಿಗೆಗೆ ಅವಕಾಶ ಮತ್ತು ಲೇಖಕರೊಂದಿಗೆ ಸಂವಾದ ಇವುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದರಿಂದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವ ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಬಹುದು.

ಇಂತಹ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಭಾಗವಹಿಸುವ ಮಕ್ಕಳ ಸಂಖ್ಯೆಯಿಂದ ಮಾತ್ರ ಅಳೆಯಬಾರದು. ಅವರಲ್ಲಿ ಓದಿನ ಬಗ್ಗೆ ಮೂಡುವ ಆಸಕ್ತಿ, ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಪುಸ್ತಕ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಮನೋಭಾವ ಮತ್ತು ಸೃಜನಶೀಲ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯೂ ಮುಖ್ಯ ಮಾನದಂಡಗಳಾಗಬೇಕು. ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಓದನ್ನು ಹೇರದೆ, ಓದಿನ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವುದೇ ಇಂತಹ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲ ಆಶಯವಾಗಿರಬೇಕು.

ಓದುವ ಮಕ್ಕಳಿಂದ ವಿಚಾರಶೀಲ ಸಮಾಜದ ನಿರ್ಮಾಣ

ಮಕ್ಕಳ ಕೈಗೆ ಪುಸ್ತಕವೊಂದನ್ನು ನೀಡುವುದು ಸಣ್ಣ ಕಾರ್ಯವಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಆದರೆ ಆ ಪುಸ್ತಕವು ಅವರ ಚಿಂತನೆಗೆ ಹೊಸ ದಿಕ್ಕು ನೀಡಬಹುದು; ಹೊಸ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಬಹುದು; ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ನೋವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಂವೇದನೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಬಹುದು. ಇಂದಿನ ಮಗು ನಾಳೆಯ ನಾಗರಿಕ. ಅದು ವಿಚಾರಶೀಲವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಬೇಕಾದರೆ, ಅದರ ಕಲ್ಪನೆಗೆ ಆಹಾರ, ಕುತೂಹಲಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ಮತ್ತು ಸ್ವತಂತ್ರ ಚಿಂತನೆಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ದೊರೆಯಬೇಕು.

ಸಂಡೇ ಲೈಬ್ರರಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಇದುವರೆಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ಚಿತ್ರಕಲೆ ಮತ್ತು ರಂಗಭೂಮಿ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಹಲವು ಗಣ್ಯರು ಸಂಪನ್ಮೂಲ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಾಗಿ ಹಾಗೂ ಅತಿಥಿಗಳಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞೆ ಫಣಿಮಾಲಾ ಅವರು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ಓದಿನ ಆಸಕ್ತಿ ಮೂಡಿಸಿದರೆ, ರಂಗಕರ್ಮಿ ಹಾಗೂ ರಂಗನಿರ್ದೇಶಕ ಹನುಮಂತು ನೀನಾಸಂ ಅವರು ನಾಟಕ, ರಂಗಗೀತೆ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಗೀತೆಗಳ ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರಂಗನಿರ್ದೇಶಕ ಚಂದ್ರು ಅದಮ್ಯ ಅವರು ನಾಟಕದ ಓದು, ಅಭಿನಯ ಮತ್ತು ರಂಗಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಮೂಲಕ ಮಕ್ಕಳ ಸೃಜನಶೀಲತೆಗೆ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ ಹಾಗೂ ರಂಗಶಿಕ್ಷಕ ತ್ಯಾಗರಾಜು ದೇವರಹಳ್ಳಿ ಅವರು ಕುತೂಹಲದ ಮೂಲಕ ಜ್ಞಾನವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಅವಲೋಕನದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿಸಿದ್ದರೆ, ಹಿರಿಯ ಚಿತ್ರಕಲಾವಿದ ತೂಬಿನಕೆರೆ ಗೋವಿಂದು ಅವರು ಚಿತ್ರಕಲೆಯ ಮೂಲಕ ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಪನಾಶಕ್ತಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಲೇಖಕಿ ಹಾಗೂ ಉಪನ್ಯಾಸಕಿ ಆಶಾ ಹನಿಯಂಬಾಡಿ ಅವರು ಬಸವಣ್ಣ ಮತ್ತು ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿಯವರ ವಚನಗಳು ಹಾಗೂ ನೀತಿಕಥೆಗಳ ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅರಸೀಕೆರೆ ಯೋಗಾನಂದ ಅವರೂ ರಂಗಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಅಭಿನಯದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಅನುಭವವನ್ನು ಮಕ್ಕಳ ಕಲಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಬೆಸೆಯುತ್ತಿರುವ ಹಲವುಗಣ್ಯರ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಸಂಡೇ ಲೈಬ್ರರಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ಪುಸ್ತಕ ಓದುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಾಗಿಸದೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ಕಲೆ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಸೃಜನಶೀಲತೆಯ ಸಮನ್ವಯದ ಮಕ್ಕಳ ಸ್ನೇಹಿ ವೇದಿಕೆಯನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಲು ನೆರವಾಗಿದೆ.

ಸಂಡೇ ಲೈಬ್ರರಿಯ ಹಿಂದಿರುವ ಮೂಲ ಪ್ರೇರಕಶಕ್ತಿ ಪರಿಚಯ ಪ್ರಕಾಶನದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಶಿವಕುಮಾರ್ ಆರಾಧ್ಯ. ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಓದಿನ ಅಭಿರುಚಿ ಬೆಳೆಸುವುದು, ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಅವರ ಬದುಕಿನ ಸಹಜ ಸಂಗಾತಿಗಳನ್ನಾಗಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ-ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವುದು ಇವುಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಆಶಯಗಳಾಗಿ ಉಳಿಸದೆ, ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ತರಲು ಅವರು ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಗಮನಾರ್ಹವಾದುದು. ಒಂದು ಸಂಸ್ಥೆಯ ಬೆಂಬಲವಿಲ್ಲದೆ, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಸಂಕಲ್ಪ, ಸಂಘಟನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯೇ ಒಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಉಪಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಬಲ್ಲದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸಂಡೇ ಲೈಬ್ರರಿ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದರಲ್ಲಿಯೇ ತಮ್ಮ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸದೆ, ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞರು, ಸಾಹಿತಿಗಳು, ಕಲಾವಿದರು ಮತ್ತು ರಂಗಕರ್ಮಿಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ವೇದಿಕೆಗೆ ಕರೆತಂದು, ಓದನ್ನು ಕಲೆ, ಸಂವಾದ ಮತ್ತು ಸೃಜನಶೀಲ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೆಸೆಯುತ್ತಿರುವುದು ಅವರ ದೂರದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ತೋರುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗುವುದು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಆಯೋಜನೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ; ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಓದುವ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಬೆಳೆಯಬೇಕು ಎಂಬ ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಅದಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಸಮಯ, ಶ್ರಮ ಮತ್ತು ಸಂಘಟನಾ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ವಿನಿಯೋಗಿಸುತ್ತಿರುವ ಬದ್ಧತೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಆರಾಧ್ಯ ಅವರ ಈ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಿಕೇಂದ್ರಿತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವೆಂದು ನೋಡುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದ ಮೂಲಕ ವಿಸ್ತರಿಸಬೇಕಾದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಏಕೆಂದರೆ ಸಮಾಜದ ಬೌದ್ಧಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಕಟ್ಟಡಗಳಿಗಿಂತ ದೊಡ್ಡ ಆಶಯಗಳು, ಅಪಾರ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳಿಗಿಂತ ನಿರಂತರ ಸಂಕಲ್ಪ ಮತ್ತು ಘೋಷಣೆಗಳಿಗಿಂತ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಕಾರ್ಯತತ್ಪರತೆ ಹೆಚ್ಚು ಅಗತ್ಯ. ಆ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಸಂಡೇ ಲೈಬ್ರರಿಯ ಮೂಲಕ ಶಿವಕುಮಾರ್ ಆರಾಧ್ಯ ಅವರು ಮಕ್ಕಳ ಓದಿನ ಅಭಿರುಚಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಪ್ರಯತ್ನದ ಜೊತೆಗೆ, ಸಾಹಿತ್ಯದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ನಿರೂಪಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸಂಡೇ ಲೈಬ್ರರಿ ಕೇವಲ ಭಾನುವಾರದ ಮನರಂಜನಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಲ್ಲ. ಓದನ್ನು ಸಂತೋಷದ ಅನುಭವವನ್ನಾಗಿಸುವ, ಕಲೆಯನ್ನು ಮಕ್ಕಳ ಬದುಕಿಗೆ ಹತ್ತಿರ ತರುವ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸಮುದಾಯದೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಳವಳಿಯಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಪೋಷಕರು, ಶಿಕ್ಷಕರು, ಸಾಹಿತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದಾಗ ಪುಸ್ತಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಸ್ನೇಹ ಬೆಳೆಸುವ ಮಕ್ಕಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಓದನ್ನು ಬದುಕಿನ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಹೊಸ ತಲೆಮಾರಿನ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೂ ದಾರಿ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಕೊಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾದುದು,

ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಬೆಳೆಸುವುದು.

ಆ ಮನಸ್ಸು ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವ ಸುಂದರ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಡೇ ಲೈಬ್ರರಿಯೂ ಒಂದಾಗಿದೆ.