ಜೋಗಿ ಬರೆದ ‘ನರಕಾಸುರರ ಮುಂದೆ ಹೀಗೊಂದು ಕಿನ್ನರಿ..‘ ಗೆ

ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನಿಂದ ತೊದಲು ಮಾತುವಿನ ಕೇಶವ ಕುಲಕರ್ಣಿ ಬರೆದ ಪತ್ರ

ಜೋಗಿ,

ನಾನು ಮಾಡಿದ್ದೆಲ್ಲ ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತಾದದ್ದು ಯಾವಾಗ? ನಾನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಒಮ್ಮೆಯೂ ಭೇಟಿಯಾಗಿಲ್ಲ, ಮಾತಾಡಿಸಿಲ್ಲ!

ಬೇಂದ್ರೆಯವರ ’ಜೋಗಿ’ಯ ಅರ್ಥ ಹುಡುಕಲು ಪಬ್ಲಿಕ್ ಲೈಬ್ರರಿಯ ಎಲ್ಲ ವಿಮರ್ಶೆ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಜಾಳಾಡಿಸಿದ್ದೆ.

ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಕವಿತೆ ಓದುವಾಗ ಸಂಸ್ಕೃತ ಡಿಕ್ಷನರಿ ಹಿಡಿದೇ ಕೂರುತ್ತಿದ್ದೆ. ಅ ಎರಡೂ ಕಾದಂಬರಿಗಾಳನ್ನು ಓದುವಾಗ ಮೂರು ದಿನ ಹುಷಾರಿಲ್ಲವೆಂದು ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಚಕ್ಕರ್ ಹೊಡೆದು ದಿನ ರಾತ್ರಿ ಮಲಗಿಕೊಂಡೇ ಓದಿ ಮುಗಿಸಿದ್ದೆ.

ತೇಜಸ್ವಿಯವರ ’ಕರ್ವಾಲೋ’ ಬಗ್ಗೆ ತಿಂಗಳುಗಟ್ಟಲೇ ಸಿಕ್ಕ ಸಿಕ್ಕವರ ಹತ್ತಿರ ಮಾತಾಡುತ್ತಿದ್ದೆ (ನನ್ನನ್ನು ಹುಚ್ಚ ಅಂದುಕೊಂಡಿದ್ದರೋ ಏನೋ?)

ಅಡಿಗರ ’ಭೂಮಿಗೀತ’ ಮತ್ತು ’ಹಿಮಗಿರಿಯ ಕಂದರ’ಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಓದುವಂತೆ ವಾರಕ್ಕೆರೆಡು ಸಲ ಓದಿ ಹೊಸ ಅರ್ಥ ಹೊಳೆದು ಪುಳಕಿತನಾಗುತ್ತಿದ್ದೆ.

ಚಿತ್ತಾಲರ ’ಕತೆಯಾದಳು ಹುಡುಗಿ’ ಕಥಾಸಂಕಲನವನ್ನು ಓದಿ, ವಾರಗಟ್ಟಲೇ ಸನ್ನಿ ಹಿಡಿದವನಂತೆ ಆಗಿಬಿಟ್ಟು, ಅದೇ ಜೋಶಿನಲ್ಲಿ ’ನನ್ನ ಕತೆ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಕತೆ ಬರೆದು, ’ತರಂಗ’ಕ್ಕೆ ಕಳಿಸಿ, ’ತಿಂಗಳ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕತೆ’ ಎಂದು ಪ್ರಕಟವೂ ಆಗಿ ಕಂಗಾಲಾಗಿದ್ದೆ.

ಖಾಸನೀಸರ ’ತಬ್ಬಲಿಗಳು’ ಕತೆ ನನ್ನ ಸುತ್ತ ಮುತ್ತ ಎಲ್ಲ ಕಡೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.

ಇವತ್ತು ಎಲ್ಲ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಆಧುನಿಕತೆ ಮತ್ತು ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯೀಕರಣದ ಒಂದಿನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಶಿಕ್ಷಣದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯ ನಡುವೆ ಸರಕಾರ ಹೇರಿರುವ ಕಡ್ಡಾಯ ಕನ್ನಡ (ಒಂದು ಸಬ್ಜೆಕ್ಟು)ವನ್ನು ಓದುವ ಇಂದಿನ ನಗರೀಕರಿಗೆ ಹಳೆಗನ್ನಡ-ನಡುಗನ್ನಡ-ಹೊಸಗನ್ನಡ ಎಂದರೂ ಅಷ್ಟೇ, ನವೋದಯ- ನವ್ಯ-ಬಂಡಾಯ- ದಲಿತ ಎಂದರೂ ಅಷ್ಟೇ…ಎರಡೂ ಅರ್ಥವಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಅಥವಾ ಅವೆಲ್ಲ ಅರ್ಥವಿಲ್ಲದವುಗಳು.

ಹಾಸ್ಟೇಲಿನ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಕೋಣೇಯಲ್ಲಿ ಕೂತು ಶಾಂತಿನಾಥ ದೇಸಾಯಿಯವರ ‘ಕ್ಷಿತಿಜ‘ ಅಥವಾ ಅನಂತಮೂರ್ತಿಯವರ ‘ಭಾರತೀಪುರ‘ ಓದುತ್ತ ನಮ್ಮ ಹುಳುಕನ್ನೂ ಆಧುನಿಕತೆಯ ಹುಳುಕನ್ನೂ, ಹಳ್ಳಿಯ ಜೊತೆ ‘ಫಾರೀನ್‘ನನ್ನೂ ಒಟ್ಟೊಟ್ಟಿಗೆ ಒಂದಿಷ್ಟೂ ಸರಳಗೊಳಿಸದೇ ಅದರ ಪೂರ್ಣ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಯನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೆಣಗುತ್ತಿದ್ದೆವು.

ಪ್ರತಿವಾರ ಯಾವ್ಯಾವುದೋ ಕತೆ-ಕಾವ್ಯಗಳ ಕುರಿತು ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ವಗತಗಳು, ಬಸವಣ್ಣನನ್ನೂ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್ ನನ್ನೂ ಒಂದೇ ತಕ್ಕಡಿಯಲ್ಲಿಟ್ಟು ಬರೆಯಬಲ್ಲ ಟಿಪ್ಪಣೆ, ಮಾಸ್ತಿಯನ್ನೂ ಚಿತ್ತಾಲರಷ್ಟೇ ಆಪ್ತವಾಗಿಸಬಲ್ಲ ಬರಹಗಳು, ಲೇಖಕರ ಜೊತೆಗಿನ ಜಗಳಗಳು, ರಾಜಕೀಯದವರೊಡನೆ ಇಳಿದ ಕದನಗಳು….

ಯಾವುದಕ್ಕೂ ಒಂದು ಕಡೆ ಒಂಟಿಕೊಳ್ಳದಂತೆ, ನಿಂತ ನೀರಾಗದಂತೆ ತಡೆಯುವ ಒಂದು ಸಂವಹನ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ತರಂಗ-ಸುಧಾಗಳು, ಮಯೂರ-ತುಷಾರಗಳು, ಯುಗಾದಿ-ದೀಪಾವಳಿ ವಿಶೇಷಾಂಕಗಳು ನಮ್ಮೊಳಗಿನ ಜೀವಂತಿಕೆ ಆರಿ ಹೋಗದಂತೆ ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡಿದ್ದವು.

ನೀವೇ ಎಲ್ಲ ಬರೆದಾಗಿದೆಯಲ್ಲ!

ನನ್ನೆಲ್ಲ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ಇಷ್ಟು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬರೆದದ್ದಕ್ಕೆ ತುಂಬ ಥ್ಯಾಂಕ್ಸ್!

-ಕೇಶವ ಕುಲಕರ್ಣಿ

ತೊದಲು ಮಾತು