ಓಂಶಿವಪ್ರಕಾಶ್ ಮುಕ್ತ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಪ್ರತಿಪಾದಕರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯರು.

ನಾಳಿನ ಪೀಳಿಗೆ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬಯಸುವ ಒಂದಷ್ಟು ಹೆಸರುಗಳಿದ್ದರೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಖಂಡಿತಾ ‘ಓಂ’ ಹೆಸರು ಇರುತ್ತದೆ.

ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಕನ್ನಡದ ಅಮೂಲ್ಯ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಅಂತರ್ಜಾಲಕ್ಕೆ ಹಾಗೂ ನಾಳಿನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಒಗ್ಗಿಸುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ದಣಿವಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಸಂಚಯ, ಸಂಚಿ, ಕಿಂದರಿಜೋಗಿ ಹೀಗೆ ನಾನಾ ಮುಖಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಪ್ರತಿಭೆ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದೆ.

| ಕಳೆದ ಸಂಚಿಕೆಯಿಂದ |

1995 ರಲ್ಲಿ, ಒಬ್ಬ ಅಪ್ಪನಿಗೆ ತನ್ನ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ‍‍ಹಾತ್ರೋನ್ (Nathaniel Hawthorne – ಅಮೇರಿಕಾದ ಕಾದಂಬರಿಕಾರ) ಅನ್ನು ಇಷ್ಟಪಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ತಿಳಿದು ‍ನಿರಾಶೆಯಾಗಿತ್ತು. ‍ಅಂತಹ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಅಪ್ಪಂದಿರೂ ಇದ್ದರು ಎಂಬುದರಲ್ಲೂ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಒಬ್ಬ ಅಪ್ಪ ‍ಮಾತ್ರ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ತನಗಾದದ್ದನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ‍ನ್ಯೂ ಹ್ಯಾಂಪ್‌ಶೈರ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ‍ನಿವೃತ್ತ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಪ್ರೋಗ್ರಾಮರ್ ಎರಿಕ್ ಎಲ್ಡ್ರೆಡ್, ‍‍ಹಾತ್ರೋನ್ ಅನ್ನು ವೆಬ್‌ನಲ್ಲಿ (ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ) ಸೇರಿಸಲು (ಹೆಸರುವಾಸಿ ಮಾಡಲು) ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಒಂದು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಆವೃತ್ತಿ,‍ ಎಲ್ಡ್ರೆಡ್ ಚಿಂತನೆ, ಚಿತ್ರಗಳ ಲಿಂಕ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ವಿವರಣಾತ್ಮಕ ಪಠ್ಯದೊಂದಿಗೆ, ಈ ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಲೇಖಕನ ಕೆಲಸವು ಮರುಜೀವ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. 

ಇದು ಕೆಲಸ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ – ಕನಿಷ್ಠ ಪಕ್ಷ ಅವರ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ. ಅವರಿಗೆ ಹಾತ್ರೋನ್ ಮೊದಲಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕವಾಗಿಯೇನೂ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಎಲ್ಡ್ರೆಡ್‌ನ ಪ್ರಯೋಗವು ಹೊಸ ಹವ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಜನ್ಮ ನೀಡಿತು, ಮತ್ತು ಅವನ ಹವ್ಯಾಸವು ಒಂದು ಕಾರಣವನ್ನು ಹುಟ್ಟು ಹಾಕಿತು: ಎಲ್ಡ್ರೆಡ್ ಈ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ಉಚಿತವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಡೊಮೇನ್ (ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ವತ್ತು)‍ ಕೃತಿಗಳ ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಎಲ್ಡ್ರೆಡ್‌ನ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಕೇವಲ ಕೆಲವು ಪಬ್ಲಿಕ್ ಡೊಮೇನ್ ಕೃತಿಗಳ ನಕಲು ಅಲ್ಲ, ಆದರೂ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಈ ಕೃತಿಗಳ ಮುದ್ರಿತ ಆವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಜನರಿಗೆ ಒಂದು ನಕಲು ಕೂಡ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಮೌಲ್ಯದ ಜ್ಞಾನದ ಗಣಿಯೇ ಸರಿ. ಬದಲಾಗಿ, ಎಲ್-ಡ್ರೆಡ್ ಈ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಡೊಮೇನ್ ಕೃತಿಗಳಿಂದ ಹೊಸ ಕೃತಿಗಳನ್ನು (Derivative/ಉತ್ಪನ್ನ) ತಯಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಡಿಸ್ನಿ ಗ್ರಿಮ್‌ನನ್ನು ಕಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಕೆಯಾಗಿಸಿದಂತೆ, ಎಲ್ಡ್ರೆಡ್ ಹಾತ್ರೋನ್, ಮತ್ತು ಇತರರನ್ನು ಇಂದಿನ ಕಾಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ – ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿಯೂ ಬಳಸುವಂತಹ ರೂಪಕ್ಕೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದರು. 

ಹಾತ್ರೋನ್ ಅವರ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡಲು ಸಿಕ್ಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ಡಿಸ್ನಿಗೆ ಅದನ್ನು ದೊರಕಿಸಿದ ಅದೇ ‍ಮೂಲದಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ಹಾತ್ರೋನ್ ಸ್ಕಾರ್ಲೆಟ್ ಪತ್ರವು 1907 ರಲ್ಲಿ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಡೊಮೇನ್ ಬಂದಿತ್ತು. ಹಾತ್ರೋನ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಅಥವಾ ಬೇರೆಯವರ ಅನುಮತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಇದನ್ನು ಯಾರಾದರೂ ಉಚಿತವಾ‌ಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿತ್ತು.

ಡೋವರ್ ಪ್ರೆಸ್ ಮತ್ತು ಪೆಂಗ್ವಿನ್ ಕ್ಲಾಸಿಕ್ಸ್‌ನಂತಹ ಕೆಲವು ಪಬ್ಲಿಕ್ ಡೊಮೇನ್ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಮುದ್ರಿತ ಆವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತವೆ, ಅವು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಪುಸ್ತಕ ಮಳಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಗುತ್ತವೆ. ಡಿಸ್ನಿಯಂತಹ ಇತರರು ಈ ಕಥೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಅವುಗಳನ್ನು ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ವ್ಯಂಗ್ಯಚಿತ್ರಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ (ಸಿಂಡರೆಲ್ಲಾ), ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕಳಪೆಯಾಗಿ (ದಿ ಹಂಚ್‌ಬ್ಯಾಕ್ ಆಫ್ ನೊಟ್ರೆ ಡೇಮ್, ಟ್ರೆಷರ್ ಪ್ಲಾನೆಟ್). ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಡೊಮೇನ್ ಕೃತಿಗಳ ವಾಣಿಜ್ಯ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳು.

ಪಬ್ಲಿಕ್ ಡೊಮೇನ್ ಕೃತಿಗಳ ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. ಎಲ್ಡ್ರೆಡ್‌ನದ್ದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆ. ಅಕ್ಷರಶಃ ಇಂತಹ ಸಂಖ್ಯೆ ಸಾವಿರಾರು. ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರು ಈ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಈಗ ಅದನ್ನು ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಉಚಿತವಾಗಿರುವ ಈ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.

ದೊಡ್ಡ ಅಹಂಕಾರ ಅಥವಾ ರಾಜಕೀಯ ಅಥವಾ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರಣಗಳ ಮನಸ್ಥಿತಿಯ ಜನರಿಗೆ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಅಸ್ಥಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬರುವ ಮೊದಲು ಸೀಮಿತವಾಗಿದ್ದ ‘ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ ಪ್ರಕಾಶನ ಉದ್ಯಮ’ ಎಂದು ಕರೆಯಬಹುದಾದ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಇದು ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಹರಡಲು ಮೀಸಲಾಗಿರುವ ವ್ಯಾಪಕ ಶ್ರೇಣಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ನಾನು ಈಗಾಗಲೇ ಹೇಳಿದಂತೆ, ಎಲ್ಡ್ರೆಡ್ ನ್ಯೂ ಹ್ಯಾಂಪ್‌ಶೈರ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ. 1998 ರಲ್ಲಿ, ರಾಬರ್ಟ್ ಫ್ರಾಸ್ಟ್‌ನ ನ್ಯೂ ಹ್ಯಾಂಪ್‌ಶೈರ್ ಎಂಬ ಕವನಗಳ ಸಂಕಲನವನ್ನು ಪಬ್ಲಿಕ್ ಡೊಮೇನ್ ಸೇರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಯಿತು. 

‌‍ಎಲ್ಡ್ರೆಡ್ ತನ್ನ ಉಚಿತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಗ್ರಂಥಾಲಯದಲ್ಲಿ ಆ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಲು ಬಯಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅಡ್ಡಗಾಲು ಹಾಕಿತು.

|ಮುಂದಿನ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ|